Niemcy założyli obóz koncentracyjny w dawnych koszarach wojska polskiego w Oświęcimiu, wcielonym do Rzeszy; 14 czerwca 1940 roku przybył tu pierwszy masowy transport polskich więźniów z Tarnowa. W latach 1942–1944 Birkenau stało się głównym miejscem mordowania Żydów deportowanych z całej Europy. Zginęło tu co najmniej 1,1 miliona ludzi, w ogromnej większości Żydów. 27 stycznia 1945 roku Armia Czerwona zastała w obozie około 7 tysięcy więźniów.
1940
1941
1943
- 19 kwietnia 1943WydarzenieAtak na dwudziesty transport z Mechelen19 kwietnia 1943 trzech młodych Belgów z jednym pistoletem zatrzymało pod Boortmeerbeek pociąg z Żydami jadący do Auschwitz. Uciekło ponad 230 osób.
- 24 maja 1943WydarzenieMengele w Auschwitz24 maja 1943 Josef Mengele otrzymał przydział do Auschwitz. Od 30 maja był lekarzem obozu cygańskiego w Birkenau, prowadził selekcje i zbrodnicze eksperymenty.
- 2 sierpnia 1943WydarzenieCygański obóz rodzinny w AuschwitzOd lutego 1943 w odcinku BIIe Birkenau więziono rodziny Romów i Sinti. Z około 23 tys. deportowanych zginęła większość; SS zlikwidowało obóz 2/3 sierpnia 1944.
- 15 listopada 1943WydarzenieRozkaz Himmlera w sprawie Romów15 listopada 1943 okólnik dla okupowanego ZSRR nakazał zrównać „wędrownych” Romów z Żydami i kierować ich do obozów. Dekret oświęcimski był już w grudniu 1942.
1944
- 7 października 1944WydarzenieBunt Sonderkommando w Auschwitz7 października 1944 więźniowie Sonderkommando w Birkenau zbuntowali się przeciw SS i podpalili krematorium IV. Zginęło około 450 więźniów i trzech esesmanów.
- 26 listopada 1944WydarzenieKoniec komór gazowych w BirkenauJesienią 1944 SS przerwało gazowanie w Birkenau. 26 listopada, według przyjętej daty, Himmler polecił zniszczyć krematoria, by zatrzeć ślady zbrodni.
1945
- 12 stycznia – 3 lutego 1945BitwaOperacja wiślańsko-odrzańska12 stycznia – 3 lutego 1945 fronty Żukowa i Koniewa przeszły znad Wisły nad Odrę, rozbiły Grupę Armii A i zajęły Warszawę, Kraków, Łódź i Górny Śląsk.
- 27 stycznia 1945WydarzenieWyzwolenie Auschwitz27 stycznia 1945 roku żołnierze 60 Armii 1 Frontu Ukraińskiego weszli do Auschwitz. Zastali tam około 7 tysięcy więźniów, setki zwłok i magazyny mienia ofiar.
Ludzie
Urodzeni lub zmarli w tym miejscu
- Rudolf HößKomendant obozu koncentracyjnego Auschwitz (1940–1943), szef Urzędu D I Głównego Urzędu Gospodarczo-Administracyjnego SS (1943–1945)