Front zachodni

1944–1945: Wyzwolenie Europy Zachodniej

czerwiec 1944 – maj 1945 · 12 bitew

6 czerwca 1944 roku wojska amerykańskie, brytyjskie i kanadyjskie wylądowały w Normandii w największej operacji desantowej w historii. Po dwóch miesiącach ciężkich walk w normandzkich żywopłotach i pod Caen front niemiecki pękł: w sierpniu alianci zamknęli kocioł pod Falaise, a drugi desant w Prowansji otworzył drogę z południa. Paryż został wyzwolony 25 sierpnia, we wrześniu alianci weszli do Belgii i dotarli do granic Rzeszy. Zawiodła próba szybkiego sforsowania Renu pod Arnhem, a zimą Niemcy po raz ostatni uderzyli w Ardenach. Wiosną 1945 roku alianci przekroczyli Ren, okrążyli Zagłębie Ruhry i spotkali się z Armią Czerwoną nad Łabą; wojna w Europie zakończyła się kapitulacją Niemiec 8 maja 1945 roku.

6 czerwca – 30 sierpnia 1944Kluczowa bitwaBitwa o NormandięOd 6 VI do 30 VIII 1944 alianci walczyli w Normandii: od lądowania przez boje o Caen i przełamanie „Cobra” po kocioł Falaise i wyjście nad Sekwanę.
15 sierpnia – 14 września 1944Operacja „Dragoon”Od 15 VIII do 14 IX 1944 alianci wylądowali w Prowansji, zdobyli Tulon i Marsylię, ścigali Niemców doliną Rodanu i połączyli się z wojskami z Normandii.
17–25 września 1944Kluczowa bitwaOperacja „Market Garden”Od 17 do 25 IX 1944 alianci próbowali desantem i natarciem XXX Korpusu zdobyć mosty w Holandii aż po Ren. Wzięli Nijmegen, lecz pod Arnhem ponieśli klęskę.
19 września 1944 – 10 lutego 1945Bitwa w lesie HürtgenOd 19 IX 1944 do 10 II 1945 Amerykanie walczyli w lesie Hürtgen koło Akwizgranu. Za kilka wsi i zapory na Rurze stracili ok. 33 tys. ludzi.
27 września – 13 grudnia 1944Bitwa o MetzOd 27 IX do 13 XII 1944 amerykańska 3 Armia walczyła o twierdzę Metz. Miasto padło 22 listopada, ostatni fort skapitulował dopiero 13 grudnia.
2–21 października 1944Kluczowa bitwaBitwa o AkwizgranOd 2 do 21 X 1944 amerykańska 1 Armia okrążała i zdobywała Akwizgran. Kapitulacja płk. Gerharda Wilcka oddała aliantom pierwsze duże miasto Rzeszy.
2 października – 8 listopada 1944Bitwa o SkaldęOd 2 X do 8 XI 1944 1 Armia Kanadyjska z Brytyjczykami i Polakami oczyściła brzegi ujścia Skaldy, otwierając aliantom drogę do portu w Antwerpii.
16 grudnia 1944 – 25 stycznia 1945Kluczowa bitwaOfensywa w ArdenachOd 16 XII 1944 do 25 I 1945 Niemcy próbowali przez Ardeny dojść do Antwerpii. Opór pod Elsenborn, Sankt Vith i Bastogne zatrzymał ich przed Mozą.
31 grudnia 1944 – 25 stycznia 1945Operacja NordwindOd 31 XII 1944 do 25 I 1945 Niemcy nacierali w północnej Alzacji, by odciążyć Ardeny i odbić Strasburg. Alianci cofnęli się nad Moder, ale front utrzymali.
20 stycznia – 9 lutego 1945Kocioł colmarskiOd 20 I do 9 II 1945 1 Armia Francuska z amerykańskim XXI Korpusem zlikwidowała niemiecki kocioł wokół Colmaru. Niedobitki 19 Armii uszły za Ren pod Chalampé.
7–31 marca 1945Kluczowa bitwaForsowanie Renu7–31 III 1945 alianci sforsowali Ren pod Remagen, Oppenheim, Wesel i Spirą. Niemiecka obrona na zachodzie się rozpadła, a droga w głąb Rzeszy stanęła otworem.
1–18 kwietnia 1945Kocioł Ruhry1–18 IV 1945 dwie armie amerykańskie okrążyły i rozbiły w Zagłębiu Ruhry Grupę Armii B Modela. Do niewoli trafiło około 317 tysięcy żołnierzy.