Kampania norweska

Kampania norweska była pierwszą kampanią II wojny światowej, w której Wehrmacht zmierzył się nie tylko z armią napadniętego państwa, ale i z wojskami lądowymi Wielkiej Brytanii i Francji. 9 kwietnia 1940 roku Niemcy bez wypowiedzenia wojny wysadzili z okrętów i samolotów desanty w najważniejszych portach Norwegii, od Oslo po Narwik, i jeszcze tego samego dnia opanowali stolicę. Plan, przygotowywany od zimy w sztabie Nikolausa von Falkenhorsta, wyprzedził o kilkadziesiąt godzin brytyjsko-francuskie zamiary wobec Skandynawii. Mimo zaskoczenia Norwegowie się nie poddali. Król Haakon VII i rząd uszli ze stolicy, odrzucili niemieckie żądania i podjęli walkę, a alianci wysadzili wojska pod Trondheim i Narwikiem. W środkowej Norwegii wyprawa skończyła się po dwóch tygodniach klęską i ewakuacją, która w Londynie obaliła rząd Neville’a Chamberlaina. Na północy alianci, w tym polscy strzelcy podhalańscy, 28 maja odbili Narwik, ale wobec katastrofy we Francji w pierwszych dniach czerwca opuścili Norwegię. 10 czerwca 1940 roku armia norweska skapitulowała. Norwegia broniła się dwa miesiące, dłużej niż jakiekolwiek inne państwo napadnięte przez Niemcy w latach 1939–1940.

Nazwa i daty

W Polsce i w Norwegii mówi się o kampanii norweskiej (norw. felttoget i Norge), w Niemczech o operacji „Weserübung”, która obejmowała jednocześnie zajęcie Danii („Weserübung Süd”) i Norwegii („Weserübung Nord”). Dania, która skapitulowała po kilku godzinach, pierwszego dnia napaści, to osobny rozdział.

Za początek kampanii uznaje się 9 kwietnia 1940 roku, kiedy o świcie (o godzinie „Weser-Zeit”, 5.15 czasu niemieckiego, czyli 4.15 norweskiego) niemieckie oddziały weszły do norweskich portów. Część historyków, zwłaszcza anglosaskich, liczy kampanię od 8 kwietnia, gdy Brytyjczycy zaczęli minować norweskie wody, a na morzu doszło do pierwszych starć. Za koniec – 10 czerwca 1940 roku, kiedy w Trondheim podpisano układ o kapitulacji norweskich wojsk lądowych w kraju. Ogień ustał o północy z 9 na 10 czerwca, a ostatnie wojska alianckie opuściły okolice Narwiku 8 czerwca. Kampania trwała więc 62 dni.

Tło

Norwegia od początku wojny starała się zachować neutralność, ale jej długie wybrzeże stało się przedmiotem rywalizacji obu stron. Zimą szwedzka ruda żelaza z kopalń w Kirunie, niezbędna niemieckiemu przemysłowi zbrojeniowemu, płynęła z niezamarzającego portu w Narwiku norweskimi wodami przybrzeżnymi, poza zasięgiem brytyjskiej blokady. Dowództwo marynarki niemieckiej z wielkim admirałem Erichem Raederem od jesieni 1939 roku przekonywało, że brytyjskie bazy w Norwegii zamknęłyby Rzeszy drogę na Atlantyk, a własne bazy otworzyłyby ją dla niemieckich okrętów. W grudniu Raeder przedstawił Adolfowi Hitlerowi norweskiego polityka Vidkuna Quislinga, który ostrzegał przed rychłym wejściem Brytyjczyków. 27 stycznia 1940 roku planowanie przejęło Naczelne Dowództwo Wehrmachtu (OKW), po incydencie z „Altmarkiem” w lutym Hitler powierzył dowództwo gen. von Falkenhorstowi, a 1 marca podpisał dyrektywę o zajęciu Danii i Norwegii.

Po stronie aliantów Norwegia była ważna z tych samych powodów. W lutym 1940 roku Najwyższa Rada Wojenna przyjęła plan wyprawy przez Narwik do szwedzkich kopalń, oficjalnie na pomoc Finlandii walczącej w wojnie zimowej. Pokój moskiewski z 12 marca odebrał jej pretekst, ale nowy premier Francji Paul Reynaud i pierwszy lord Admiralicji Winston Churchill naciskali na działanie. 28 marca Rada postanowiła zaminować norweskie wody (operacja Wilfred), a na wypadek niemieckiej reakcji przygotować lądowania w Narwiku, Trondheim, Bergen i Stavanger (plan R 4). Brytyjskie okręty postawiły miny rankiem 8 kwietnia, gdy niemieckie zespoły były już na morzu.

Siły i plany

Niemiecki plan opierał się na zaskoczeniu i jednoczesności. Sześć zespołów okrętów miało o tej samej godzinie wysadzić piechotę w sześciu portach: dziesięć niszczycieli komodora Friedricha Bonte z około dwoma tysiącami strzelców górskich gen. Eduarda Dietla w Narwiku, ciężki krążownik „Admiral Hipper” z czterema niszczycielami w Trondheim, lekkie krążowniki „Köln” i „Königsberg” w Bergen, lekki krążownik „Karlsruhe” w Kristiansand, trałowce w Egersund, a najsilniejszy zespół, z ciężkim krążownikiem „Blücher”, okrętem pancernym „Lützow” i lekkim krążownikiem „Emden”, w Oslo. Spadochroniarze (Fallschirmjäger) i piechota przewożona samolotami transportowymi mieli zająć lotniska Fornebu pod Oslo i Sola pod Stavanger. Osłonę zapewniały pancerniki „Scharnhorst” i „Gneisenau”. Za pierwszym rzutem miały płynąć statki z zaopatrzeniem i kolejnymi oddziałami. W kampanii wzięło ostatecznie udział około 100–120 tysięcy żołnierzy niemieckich w siedmiu dywizjach, większość okrętów Kriegsmarine i X Korpus Lotniczy z około tysiącem samolotów, w tym kilkuset transportowymi.

Norwegia była na wojnę nieprzygotowana. Jej armia, podzielona na sześć dywizji okręgowych, w czasie pokoju była niewiele więcej niż szkołą rekrutów, a większość żołnierzy trzeba było dopiero zmobilizować. Brakowało czołgów, artylerii przeciwlotniczej i nowoczesnych samolotów. Część sił, w tym 6 Dywizja gen. Carla Gustava Fleischera, stała od wojny zimowej w Finnmarku, na granicy z ZSRR. Marynarka wojenna miała ponad sto okrętów, w większości przestarzałych, a obrona wybrzeża opierała się na fortach z przełomu XIX i XX wieku. W walkach wzięło udział około 50–55 tysięcy Norwegów. Alianci przerzucili do Norwegii w kwietniu i maju łącznie około 38 tysięcy żołnierzy brytyjskich, francuskich i polskich.

Przebieg: 9 kwietnia

Pierwsze starcia na morzu poprzedziły napaść. 8 kwietnia brytyjski niszczyciel HMS „Glowworm”, który odłączył się od eskorty krążownika liniowego „Renown”, natknął się na zespół zmierzający do Trondheim. Zanim „Admiral Hipper” go zatopił, staranował niemiecki krążownik. Tego samego dnia polski okręt podwodny ORP „Orzeł” zatopił pod Lillesand transportowiec „Rio de Janeiro” z niemieckimi żołnierzami. Rozbitkowie mówili Norwegom, że płyną bronić Bergen przed Brytyjczykami, ale ani w Londynie, ani w Oslo nie wyciągnięto z tego wniosków. Brytyjska Flota Macierzysta admirała Charlesa Forbesa szukała Niemców na północnym Atlantyku, przekonana, że próbują przedrzeć się na ocean. Rankiem 9 kwietnia „Renown” starł się u wybrzeży Lofotów z „Gneisenau” i „Scharnhorstem”, które odeszły na północ.

W nocy z 8 na 9 kwietnia rząd Johana Nygaardsvolda zarządził częściową mobilizację, nie zdając sobie sprawy, że według obowiązujących przepisów będzie to mobilizacja „cicha”, z powołaniami wysyłanymi pocztą. Ten błąd wywołał chaos w pierwszych dniach wojny. O świcie Niemcy uderzyli jednocześnie w całym kraju. W Narwiku niemieckie niszczyciele zatopiły dwa stare pancerniki obrony wybrzeża, „Eidsvold” i „Norge”, a komendant garnizonu poddał miasto bez walki. Trondheim, Bergen, Egersund i Stavanger padły szybko, Kristiansand po dwukrotnym odparciu desantu przez fort Odderøya – przed południem. W Bergen nadbrzeżne baterie ciężko uszkodziły „Königsberga”.

Najważniejsze rozegrało się w Oslofjordzie. W cieśninie Drøbak stare działa i wyrzutnie torped twierdzy Oscarsborg, dowodzonej przez płk. Birgera Eriksena, zatopiły „Blüchera”, na którym płynęły sztaby dywizji i administracji okupacyjnej. Zginęło kilkuset ludzi; szacunki wahają się od około 320 do około tysiąca. Reszta zespołu zawróciła i wysadziła wojska daleko od stolicy. Oslo zajęli więc dopiero po południu żołnierze przewiezieni samolotami na lotnisko Fornebu. Zwłoka uratowała państwo norweskie: król, następca tronu Olaf, rząd, większość posłów do Stortingu i rezerwy złota banku centralnego, około 50 ton, zdążyli przed południem wyjechać na północ, do Hamaru.

Wieczorem 9 kwietnia Quisling ogłosił przez radio w Oslo, że przejmuje władzę jako premier, choć nikt w Berlinie tego z nim nie uzgodnił. Tej samej nocy Storting zebrany w Elverum udzielił rządowi pełnomocnictw do prowadzenia spraw państwa aż do następnego normalnego posiedzenia, a improwizowany oddział norweski pod Midtskogen zatrzymał niemiecką grupę spadochroniarzy, która jechała, by pojmać króla. 10 kwietnia niemiecki poseł Curt Bräuer przedstawił Haakonowi VII żądanie uznania rządu Quislinga. Król odpowiedział, że raczej abdykuje, a rząd odrzucił żądania. Następnego dnia Luftwaffe zbombardowała Elverum i Nybergsund, gdzie przebywali król i ministrowie. 10 kwietnia naczelnym wodzem armii norweskiej został mianowany płk Otto Ruge, awansowany na generała majora, w miejsce gen. Kristiana Laake, któremu zarzucano bierność.

Przebieg: wojna na morzu w kwietniu

Pierwsze dni kampanii były dla Kriegsmarine kosztowne. Wieczorem 9 kwietnia brytyjski okręt podwodny HMS „Truant” storpedował „Karlsruhe”, który Niemcy musieli dobić. 10 kwietnia bombowce nurkujące Blackburn Skua lotnictwa floty, startujące z Orkadów, zatopiły w Bergen „Königsberga”. W nocy z 10 na 11 kwietnia okręt podwodny HMS „Spearfish” storpedował wracającego do kraju „Lützowa”, wyłączając go z walki na rok. Z kolei Luftwaffe pokazała już 9 kwietnia, że w zasięgu jej baz okręty nie mogą działać bezkarnie: bombowce zatopiły niszczyciel HMS „Gurkha” i zmusiły Flotę Macierzystą do odejścia na północ. Brytyjczycy zrezygnowali z działań nawodnych u południowych wybrzeży Norwegii, zostawiając je okrętom podwodnym i lotnictwu.

Na dalekiej północy zespół Bontego utknął w Narwiku, czekając na tankowce. 10 kwietnia o świcie pięć niszczycieli 2 Flotylli kmdr. Bernarda Warburtona-Lee zaatakowało go w Ofotfjordzie, przed portem w Narwiku. Zatopiły dwa niszczyciele niemieckie i kilka statków, ale same straciły dwa, a obaj dowódcy zginęli. 13 kwietnia do fiordu weszła eskadra wiceadm. Williama Whitwortha z pancernikiem „Warspite” i dziewięcioma niszczycielami. Wodnosamolot z „Warspite” zatopił okręt podwodny U-64, a niszczyciele zniszczyły lub zmusiły do samozatopienia osiem pozostałych niemieckich niszczycieli. Kriegsmarine straciła pod Narwikiem połowę swoich niszczycieli. Około 2,6 tysiąca rozbitków zasiliło jednak oddziały Dietla jako improwizowana piechota, uzbrojona w broń ze zdobytego norweskiego magazynu mobilizacyjnego. Brytyjczycy nie mieli pod ręką wojsk, by od razu zająć miasto.

Przebieg: środkowa i południowa Norwegia (14 kwietnia – 5 maja)

Gen. Ruge rozumiał, że nie odbije miast i portów, ale chciał zyskać na czasie, aż alianci odbiją Trondheim, które otwierało drogę na północ i łączyło obie części kraju. Brytyjskie dowództwo przychyliło się do jego prośby, choć Churchill wolał najpierw Narwik. Ostatecznie skierowano wojska w oba miejsca. Plan bezpośredniego uderzenia na Trondheim od morza (operacja „Hammer”) odwołano 19 kwietnia jako zbyt ryzykowny. Zamiast tego miasto miały wziąć w kleszcze dwie grupy: od północy z Namsos i od południa z Åndalsnes.

14 kwietnia w Namsos wylądowali brytyjscy marines, a w następnych dniach brytyjska 146 Brygada Piechoty, dowodzona przez gen. mjr. Adriana Cartona de Wiarta, i 19 kwietnia francuskie bataliony strzelców alpejskich. Wojska nie miały artylerii przeciwlotniczej ani osłony myśliwskiej. 20 kwietnia Luftwaffe obróciła Namsos w zgliszcza, niszcząc zapasy. Brytyjczycy doszli pod Steinkjer, ale 21–22 kwietnia Niemcy, wysadzając oddziały z okrętów w głębi Trondheimsfjordu, zaatakowali ich pod Vist i zmusili do odwrotu, a lotnictwo zburzyło Steinkjer.

Od południa 17–19 kwietnia w Åndalsnes i Molde wylądowała brytyjska 148 Brygada Piechoty, złożona ze słabo wyszkolonych żołnierzy Armii Terytorialnej. Na prośbę Rugego skierowano ją na południe, do doliny Gudbrandsdalen, gdzie Norwegowie cofali się przed niemieckim natarciem z Oslo. Niemcy, którzy od 14 kwietnia posuwali się w głąb kraju doliną Gudbrandsdalen i Østerdalen, mieli czołgi, artylerię i przewagę w powietrzu. Pod Lillehammer i 23 kwietnia pod Tretten rozbili brygadę, która straciła większość ludzi. Wcześniej, 14 kwietnia, niemiecka kompania spadochroniarzy wylądowała pod Dombås, węzłem kolejowym na drodze z Åndalsnes; Norwegowie zmusili ją do kapitulacji dopiero 19 kwietnia. Przysłana później zawodowa 15 Brygada Piechoty pod dowództwem gen. mjr. Bernarda Pageta stoczyła 25–26 kwietnia ciężki bój pod Kvam i opóźniała Niemców pod Otta, ale nie mogła zmienić położenia.

Na pozostałych odcinkach norweski opór słabł. 13–14 kwietnia około 3 tysięcy żołnierzy 1 Dywizji z Østfold przeszło do Szwecji i zostało internowanych, 15 kwietnia skapitulowała bez walki 3 Dywizja w dolinie Setesdal. 4 Dywizja w zachodniej Norwegii zmobilizowała się sprawnie i odparła natarcie z Bergen, ale Ruge musiał zabrać jej część na front wschodni. Dwa tygodnie po lądowaniu było jasne, że kleszcze na Trondheim się nie zamkną. 26–27 kwietnia brytyjski gabinet postanowił wycofać wojska ze środkowej Norwegii. Król i rząd opuścili Molde 29 kwietnia na krążowniku HMS „Glasgow” i przenieśli się do Tromsø, które do czerwca było faktyczną stolicą wolnej Norwegii. Ewakuacja z Åndalsnes trwała od 30 kwietnia do 2 maja, z Namsos w nocy z 2 na 3 maja. W czasie odwrotu z Namsos samoloty zatopiły francuski niszczyciel „Bison” i brytyjski HMS „Afridi”. 30 kwietnia niemieckie kolumny z Oslo i Trondheim połączyły się. Pozostawione same sobie oddziały norweskie w południowej części kraju skapitulowały na początku maja, a ostatnie punkty oporu, twierdza Hegra pod Trondheim i Vinjesvingen w Telemarku, poddały się 5 maja.

Przebieg: Narwik i północ (14 kwietnia – 8 czerwca)

Na północy alianci mieli więcej czasu i miejsca. 14–15 kwietnia w Harstad na wyspie Hinnøya zaczęła wysiadać brytyjska 24 Brygada Gwardii. Dowodzenie było jednak podzielone. Admirał floty William Boyle, hrabia Cork, chciał natychmiast uderzyć na Narwik, a dowódca wojsk lądowych gen. mjr Pierse Mackesy, związany instrukcją, by unikać strat i nie niszczyć miast, uważał desant w głębokim śniegu, bez artylerii i łodzi desantowych, za samobójczy. Lord Cork ustąpił, a Londyn w końcu podporządkował mu obie siły. W tym samym czasie norweska 6 Dywizja Fleischera rozpoczęła natarcie z północy; 24–25 kwietnia pod Gratangen Niemcy rozbili jeden z jej batalionów, ale Norwegowie, przywykli do walki w górach i na nartach, stopniowo spychali Dietla w stronę Narwiku. Dietl, odcięty od kraju i zaopatrywany tylko drogą lotniczą, był w trudnym położeniu. Według dziennika gen. Alfreda Jodla Hitler już 17 kwietnia chciał pozwolić mu przejść do Szwecji i dać się internować; sztab OKW wstrzymał ten rozkaz.

Pod koniec kwietnia i w maju przybyły posiłki: francuskie bataliony strzelców alpejskich i 13 Półbrygada Legii Cudzoziemskiej pod dowództwem gen. bryg. Antoine’a Béthouarta, a 8–9 maja polska Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich gen. bryg. Zygmunta Bohusza-Szyszki, sformowana zimą we Francji z myślą o pomocy dla Finlandii. Na wodach wokół Narwiku walczyły polskie niszczyciele. 4 maja niemiecki bombowiec zatopił w Rombaksfjordzie ORP „Grom”, z którym zginęło 59 marynarzy. 13 maja dowództwo wojsk lądowych objął gen. por. Claude Auchinleck, a w nocy z 12 na 13 maja Legia Cudzoziemska z czołgami wylądowała pod Bjerkvik, na północ od Narwiku, w jednym z pierwszych desantów morskich tej wojny przeprowadzonych pod ogniem nieprzyjaciela.

Tymczasem z Trondheim szła na północ, przez Nordland, odsiecz dla Dietla: 2 Dywizja Górska gen. Valentina Feursteina. Naprzeciw niej wysłano brytyjskie kompanie samodzielne ppłk. Colina Gubbinsa i część gwardii. Niemcy wspierani przez lotnictwo i desanty z morza zajęli kolejno Mosjøen, Mo i Rana i Bodø, z którego Brytyjczycy ewakuowali się do 31 maja. Po drodze, w nocy z 14 na 15 maja, samoloty zatopiły polski transportowiec MS „Chrobry”, przewożący batalion Gwardii Irlandzkiej, a kilka dni później na mieliźnie przepadł krążownik HMS „Effingham”.

O losach Narwiku przesądziła jednak Francja. 10 maja Niemcy uderzyli na zachodzie, a 24 maja gabinet brytyjski postanowił opuścić Norwegię. Béthouart przeprowadził mimo to zaplanowany atak, by ewakuacja nie odbywała się pod ogniem i by zniszczyć urządzenia portowe. W nocy z 27 na 28 maja francuscy legioniści i norweski batalion przeprawili się przez fiord i 28 maja odbili Narwik, a polscy strzelcy podhalańscy na półwyspie Ankenes, po drugiej stronie Beisfjordu, zdobyli po ciężkich walkach umocnione wzgórza i odcięli niemieckie oddziały od miasta. Było to pierwsze zwycięstwo alianckich wojsk lądowych nad Wehrmachtem w tej wojnie. Dietl cofnął się w góry nad granicą szwedzką, gdzie Norwegowie i Polacy dalej go spychali. Norweski rząd dowiedział się o decyzji aliantów dopiero 1 czerwca.

Ewakuacja (operacja „Alphabet”) trwała od 4 do 8 czerwca i objęła około 25 tysięcy żołnierzy. 7 czerwca król, następca tronu i rząd odpłynęli z Tromsø na krążowniku HMS „Devonshire” do Wielkiej Brytanii. 8 czerwca na Morzu Norweskim „Scharnhorst” i „Gneisenau” zaskoczyły wracający lotniskowiec HMS „Glorious” z dwoma niszczycielami eskorty (operacja Juno). Zginęło 1519 marynarzy i lotników, ale niszczyciel „Acasta” przed zatonięciem storpedował „Scharnhorsta”. Gen. Ruge odmówił wyjazdu i został z wojskiem. Walki ustały o północy z 9 na 10 czerwca, a 10 czerwca w Trondheim podpisano układ o kapitulacji wojsk norweskich w kraju. Tego samego dnia Dietl przyjął kapitulację 6 Dywizji w Bjørnfjell nad granicą szwedzką. Ruge poszedł do niewoli.

Straty

Dane o stratach różnią się w zależności od źródła i sposobu liczenia. Według oficjalnych danych niemieckich, przytaczanych w literaturze, Wehrmacht stracił 5296 ludzi: 1317 zabitych na lądzie, 2375 zabitych i zaginionych na morzu oraz 1604 rannych. Kriegsmarine straciła ciężki krążownik „Blücher”, dwa z sześciu lekkich krążowników, dziesięć z dwudziestu niszczycieli, kilka okrętów podwodnych (zwykle podaje się sześć) i liczne mniejsze jednostki, a „Scharnhorst”, „Gneisenau” i „Lützow” były na wiele miesięcy wyłączone z akcji. Latem 1940 roku miała w gotowości, według brytyjskiej historii oficjalnej, zaledwie jeden ciężki krążownik, dwa lekkie i cztery niszczyciele. Straty samolotów niemieckie źródła oficjalne szacują na około 90, niektórzy historycy na ponad 200.

Armia norweska straciła około 860 zabitych, a łącznie około 1700 zabitych i rannych; około 400 cywilów zginęło, głównie w niemieckich nalotach na miasta. Marynarka wojenna Norwegii została niemal całkowicie zniszczona lub zdobyta: do Wielkiej Brytanii przedostało się kilkanaście okrętów. Brytyjczycy stracili na lądzie 1869 zabitych, rannych i zaginionych, a na morzu około 2,5 tysiąca ludzi; zatonęły lotniskowiec, dwa krążowniki, siedem niszczycieli i kilka okrętów podwodnych. Francuzi i Polacy stracili łącznie około 530 zabitych, rannych i zaginionych. Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich straciła według polskich zestawień 97 zabitych, 28 zaginionych i 189 rannych. Polska Marynarka Wojenna straciła „Groma” i „Orła”, który zaginął na Morzu Północnym na przełomie maja i czerwca.

Znaczenie

Kampania norweska była zwycięstwem Niemiec, osiągniętym niewielkimi siłami dzięki zaskoczeniu, śmiałości i panowaniu w powietrzu. Rzesza zabezpieczyła dostawy szwedzkiej rudy przez Narwik, choć zniszczony port przez pół roku nie mógł ich przyjmować, i zdobyła bazy, z których jej okręty podwodne, nawodne rajdery i samoloty sięgały na Atlantyk i nad Szkocję, a od 1941 roku atakowały konwoje płynące do ZSRR. Cena była jednak wysoka. Straty Kriegsmarine sprawiły, że latem 1940 roku, gdy Hitler rozważał inwazję na Wielką Brytanię, niemiecka flota nawodna była niemal bezsilna. Do obrony Norwegii przed wyimaginowanym alianckim desantem Niemcy trzymali tam do końca wojny kilkaset tysięcy żołnierzy. Od 24 kwietnia władzę cywilną sprawował w okupowanej Norwegii komisarz Rzeszy Josef Terboven, a Quisling, odsunięty po kilku dniach w kwietniu, wrócił do władzy jako narzędzie okupanta.

Dla aliantów kampania była lekcją, jak nie prowadzić wojny: z improwizowanymi planami, rozkazami zmienianymi z dnia na dzień, podzielonym dowództwem, bez artylerii przeciwlotniczej i osłony z powietrza, przeciw przeciwnikowi, który panował w powietrzu. W Londynie jej przebieg wywołał 7–8 maja w Izbie Gmin debatę, w której rząd Chamberlaina stracił zaufanie dużej części własnej partii. 10 maja, w dniu niemieckiej ofensywy na zachodzie, premierem został Churchill, choć to on jako pierwszy lord Admiralicji był jednym z głównych autorów norweskich planów. Norwegia nie skapitulowała jako państwo. Król i rząd na emigracji w Londynie oddali aliantom do dyspozycji jedną z największych flot handlowych świata, zorganizowaną już w kwietniu w państwowe przedsiębiorstwo Nortraship, a 3 lipca 1940 roku Haakon VII odrzucił żądanie abdykacji, wysunięte pod niemiecką presją przez prezydium Stortingu. Dla Polaków Narwik stał się pierwszym od września 1939 roku zwycięskim bojem lądowym, a polskie okręty i strzelcy podhalańscy dowiedli, że Polska walczy dalej u boku sojuszników.