TheSecondWar.pl

Francja

Tag

(144)

1918

listopad

11
- Kluczowe wydarzenieRozejm w Compiègne11 listopada 1918 rano w wagonie Focha w lesie Compiègne Niemcy podpisali rozejm z Ententą. O 11.00 na froncie zachodnim ucichły działa.

1919

styczeń

18
- Otwarcie konferencji pokojowej w Paryżu18 stycznia 1919 w gmachu francuskiego MSZ przy Quai d'Orsay prezydent Poincaré otworzył konferencję pokojową. Pokonanych i Rosji przy stole nie było.

1923

styczeń

11
- Okupacja Zagłębia Ruhry11 stycznia 1923 wojska Francji i Belgii wkroczyły do Zagłębia Ruhry, by wymusić na Niemcach reparacje. Berlin odpowiedział biernym oporem.

1924

sierpień

1925

grudzień

01
- Kluczowe wydarzenieTraktaty lokarneńskie1 grudnia 1925 w Londynie podpisano układy z Locarno. Niemcy uznały granice z Francją i Belgią, ale granic z Polską i Czechosłowacją nie zagwarantowały.

1926

wrzesień

08
- Niemcy wstępują do Ligi Narodów8 września 1926 Zgromadzenie Ligi Narodów w Genewie przyjęło Niemcy i dało im stałe miejsce w Radzie. Było to ukoronowanie polityki Stresemanna i Locarno.

1928

sierpień

27
- Pakt Brianda-Kellogga27 sierpnia 1928 piętnaście państw podpisało w Paryżu traktat o wyrzeczeniu się wojny jako narzędzia polityki narodowej. Nie przewidywał żadnych sankcji.

1930

czerwiec

30
- Koniec okupacji Nadrenii30 czerwca 1930 ostatni żołnierze francuscy opuścili strefę mogunecką. Okupacja Nadrenii skończyła się pięć lat przed terminem wyznaczonym w Wersalu.

1931

maj

19
- Wodowanie okrętu Deutschland19 maja 1931 w Kilonii zwodowano „Deutschland”, pierwszy duży niemiecki okręt po Wersalu. Miał 10 tysięcy ton na papierze i nieoczekiwanie silne działa.

1934

wrzesień

18
- ZSRR wstępuje do Ligi Narodów18 września 1934 Zgromadzenie Ligi Narodów przyjęło ZSRR i dało mu stałe miejsce w Radzie. Moskwa stawiała na bezpieczeństwo zbiorowe przeciw Hitlerowi.

październik

09
- Zamach w Marsylii9 października 1934 w Marsylii macedoński zamachowiec współpracujący z ustaszami zastrzelił króla Jugosławii Aleksandra I. Zginął też minister Louis Barthou.

1935

styczeń

13
- Plebiscyt w Saarze13 stycznia 1935 ponad 90 procent głosujących w Saarze opowiedziało się za powrotem do Niemiec. 1 marca obszar wrócił do Rzeszy jako pierwszy nabytek Hitlera.

1936

marzec

07
- Kluczowe wydarzenieRemilitaryzacja Nadrenii7 marca 1936 Wehrmacht wkroczył do zdemilitaryzowanej Nadrenii, łamiąc traktaty wersalski i lokarneński. Francja i Wielka Brytania nie odpowiedziały siłą.

1937

czerwiec

21
- Upadek rządu Léona Bluma21 czerwca 1937 Léon Blum podał się do dymisji, gdy Senat odmówił mu pełnomocnictw finansowych. Skończył się rok rządów Frontu Ludowego we Francji.

październik

13
- Niemiecka gwarancja dla Belgii13 października 1937 Rzesza zapewniła Belgię, że nie naruszy jej terytorium, chyba że ta wystąpi zbrojnie przeciw Niemcom. W maju 1940 złamała słowo.

1938

listopad

07
- Zamach Grynszpana7 listopada 1938 w ambasadzie Niemiec w Paryżu 17-letni Herschel Grynszpan postrzelił dyplomatę Ernsta vom Ratha. Mścił się za wygnanie rodziny do Zbąszynia.

1939

kwiecień

17
- Radziecka propozycja sojuszu z Wielką Brytanią i Francją17 kwietnia 1939 Litwinow zaproponował Londynowi i Paryżowi trójstronny sojusz przeciw agresji. Rokowania ciągnęły się do sierpnia i skończyły fiaskiem.

sierpień

25
- Kluczowe wydarzeniePolsko-brytyjski układ sojuszniczy25 sierpnia 1939 Raczyński i Halifax podpisali w Londynie układ o wzajemnej pomocy. Tajny protokół stanowił, że „mocarstwem europejskim” są Niemcy.

wrzesień

październik

listopad

1940

luty

marzec

kwiecień

maj

czerwiec

lipiec

sierpień

listopad

12
- Wolni Francuzi zdobywają Gabon12 listopada 1940 kapitulacją Port-Gentil skończyła się kampania gabońska. Wolni Francuzi odebrali Vichy ostatnią kolonię Afryki Równikowej.

1941

maj

27
- Strajk górników w Nord-Pas-de-Calais27 maja 1941 w kopalni Dourges zaczął się strajk, który objął ponad 100 tysięcy górników północnej Francji. Niemcy odpowiedzieli aresztowaniami i deportacjami.

październik

20
- Zamach na Karla Hotza20 października 1941 komuniści zastrzelili w Nantes ppłk. Karla Hotza. Dwa dni później Niemcy rozstrzelali 48 zakładników, w tym 27 w Châteaubriant.

1942

marzec

maj

27
- Gwiazda Dawida w Belgii i Francji27 maja 1942 niemiecka administracja wojskowa w Belgii, a 29 maja w okupowanej Francji nakazały Żydom od 6. roku życia nosić żółtą gwiazdę Dawida.

czerwiec

10
- Obrona Bir HakeimW nocy z 10 na 11 czerwca 1942 1 Brygada Wolnych Francuzów gen. Kœniga po dwóch tygodniach obrony Bir Hakeim przebiła się przez okrążenie do brytyjskich linii.

lipiec

16
- Kluczowe wydarzenieObława Vel d’Hiv16–17 lipca 1942 francuska policja aresztowała w Paryżu 13 152 Żydów, w tym ponad 4 tysiące dzieci. Rodziny przez pięć dni więziono na welodromie Vel d’Hiv.

sierpień

listopad

30
- Wolni Francuzi na Reunionie28 listopada 1942 kontrtorpedowiec „Léopard” wysadził Wolnych Francuzów w Saint-Denis. 30 listopada gubernator Vichy poddał Reunion bez dalszej walki.

grudzień

07
- Operacja Frankton7 grudnia 1942 okręt HMS Tuna spuścił u ujścia Żyrondy pięć kajaków Royal Marines. W nocy z 11 na 12 grudnia dwie załogi zaminowały statki w Bordeaux.

1943

maj

15
- Powstanie Rady Narodowej Ruchu Oporu15 maja 1943 Londyn ogłosił utworzenie Rady Narodowej Ruchu Oporu, w której Jean Moulin zjednoczył ruchy podziemne, związki i partie pod władzą de Gaulle’a.

czerwiec

04
- Francuski Komitet Wyzwolenia Narodowego3 czerwca 1943 de Gaulle i Giraud utworzyli w Algierze Francuski Komitet Wyzwolenia Narodowego – wspólną władzę walczącej Francji z dwoma przewodniczącymi.

wrzesień

19
- Niemcy opuszczają Sardynię i KorsykęDo 19 września 1943 Niemcy wycofali się z Sardynii na Korsykę, gdzie uderzyli na nich Włosi, partyzanci i wojska Girauda. Wyspę opuścili 4 października.

październik

04
- Wyzwolenie Korsyki4 października 1943 francuscy goumierzy weszli do Bastii, opuszczonej przez Niemców. Korsyka stała się pierwszym wyzwolonym departamentem Francji.

listopad

09
- De Gaulle jedynym przewodniczącym FKWN9 listopada 1943 de Gaulle przebudował Komitet Wyzwolenia Narodowego. Giraud odszedł z niego i pozostał tylko naczelnym wodzem armii francuskiej.

grudzień

12
- Rommel i Wał AtlantyckiW połowie grudnia 1943 Rommel, inspektor obrony wybrzeży z rozkazu Hitlera, po objeździe Danii zaczął lustrować Wał Atlantycki we Francji.

1944

styczeń

30
- Konferencja w Brazzaville30 stycznia 1944 de Gaulle otworzył w Brazzaville konferencję o przyszłości francuskiej Afryki. Obiecała reformy, ale odrzuciła nawet odległy samorząd kolonii.

luty

14
- Kwatera SHAEF i plan „Overlord”12 lutego 1944 alianccy szefowie sztabów dali Eisenhowerowi dyrektywę inwazji Europy; 13–14 lutego formalnie powstała jego kwatera SHAEF.

marzec

15
- Program Rady Narodowej Ruchu Oporu15 marca 1944 Rada Narodowa Ruchu Oporu przyjęła program walki i reform – czystkę, nacjonalizacje i powszechne ubezpieczenia społeczne po wyzwoleniu Francji.

kwiecień

maj

czerwiec

lipiec

sierpień

wrzesień

październik

23
- Uznanie rządu de Gaulle’a23 października 1944 USA, Wielka Brytania, ZSRR i Kanada formalnie uznały władze de Gaulle’a za Rząd Tymczasowy Republiki Francuskiej.

listopad

1945

styczeń

luty

marzec

09
- Japoński zamach stanu w Indochinach9 marca 1945 Japończycy obalili francuską administrację Indochin i rozbroili jej armię. 11 marca cesarz Bảo Đại ogłosił niepodległość Wietnamu pod ich kuratelą.

maj

sierpień

19
- Rewolucja sierpniowa w Hanoi19 sierpnia 1945 po wielkim wiecu w centrum Hanoi Việt Minh bez walki przejął władzę w mieście. Japończycy nie interweniowali, a rząd cesarza Bảo Đại upadał.

wrzesień

02
- Deklaracja niepodległości Wietnamu2 września 1945 na placu Ba Đình w Hanoi Hồ Chí Minh ogłosił niepodległość Demokratycznej Republiki Wietnamu, cytując amerykańską Deklarację Niepodległości.