Wojsko
U-Boot
Unterseeboot
Niemiecki okręt podwodny (od Unterseeboot). W drugiej wojnie światowej główna broń Kriegsmarine w bitwie o Atlantyk: U-Booty, atakując w „wilczych stadach”, zatopiły tysiące statków aliantów.
Okręty podwodne o mało nie zagłodziły Wielkiej Brytanii już w pierwszej wojnie światowej i traktat wersalski zakazał ich Niemcom. Hitler wznowił ich budowę w 1935 roku, a Karl Dönitz, dowódca broni podwodnej, rozwinął taktykę „wilczych stad”: grupy okrętów wspólnie atakowały konwoje nocą, na powierzchni. W latach 1940–1942 przyniosła ona aliantom ogromne straty.
Radar, lotnictwo dalekiego zasięgu, eskortowce, namierzanie radiowe i odczytywanie depesz szyfrowanych Enigmą odwróciły bieg bitwy: w „czarnym maju” 1943 roku Dönitz wycofał U-Booty z północnego Atlantyku. Do końca wojny Niemcy oddały do służby ponad tysiąc okrętów podwodnych, z których stracono około dwóch trzecich; większość ich załóg zginęła.
Źródła
W kronice
(155)155 tekstów używa tego pojęcia.
1939
- 27 styczniaPlan Z
- 3 wrześniaZatopienie Athenii
- 3 wrześniaBitwa o Atlantyk
- 5 wrześniaStany Zjednoczone ogłaszają neutralność
- 6 wrześniaBratobójczy ogień w pierwszych dniach wojny
- 6 wrześniaAdmiralicja wprowadza konwoje
- 8 wrześniaNiemcy minują wody brytyjskie
- 14 wrześniaZatopienie U-39
- 16 wrześniaPierwszy konwój HX
- 17 wrześniaZatopienie HMS Courageous
- 24 wrześniaDönitz zaostrza wojnę podwodną
- 26 wrześniaPierwszy niemiecki samolot zestrzelony przez Brytyjczyków
- 27 wrześniaDziwna wojna
- 9 październikaZajęcie City of Flint
- 14 październikaZatopienie HMS Royal Oak
- 16 październikaPierwsze naloty Luftwaffe na Wielką Brytanię
- 4 listopadaKoniec sprawy City of Flint
- 16 listopadaNiemcy rozszerzają nieograniczoną wojnę podwodną
- 17 listopadaZamachy IRA w Londynie
- 21 listopadaMina magnetyczna uszkadza HMS Belfast
- 22 listopadaRząd RP przenosi się do Angers
- 4 grudniaMina uszkadza HMS Nelson
- 13 grudniaBitwa u ujścia La Platy
- 17 grudniaSamozatopienie Admirala Graf Spee
- 28 grudniaWielka Brytania rozszerza racjonowanie żywności
- 28 grudniaU-30 trafia HMS Barham
1940
- 21 styczniaZatopienie HMS Exmouth
- 15 lutegoNiemcy rozszerzają wojnę podwodną
- 16 marcaNalot na Scapa Flow i pierwsza ofiara cywilna
- 9 kwietniaBitwa o Narwik
- 9 kwietniaKampania norweska
- 10 kwietniaZatopienie Königsberga
- 10 kwietniaPierwsza bitwa pod Narwikiem
- 13 kwietniaDruga bitwa pod Narwikiem
- 15 kwietniaBrytyjczycy lądują w Harstad
- 10 majaBrytyjczycy zajmują Islandię
- 8 czerwcaZatopienie HMS Glorious
- 11 czerwcaOblężenie Malty
- 1 sierpniaWłoska baza okrętów podwodnych w Bordeaux
- 14 sierpniaMisja Tizarda
- 17 sierpniaNiemiecka blokada Wysp Brytyjskich
- 31 sierpniaKatastrofa pod Texel
- 22 wrześniaAtak na konwój HX 72
- 23 wrześniaBitwa o Dakar
- 19 październikaPogrom konwojów SC 7 i HX 79
- 5 listopadaZatopienie HMS Jervis Bay
- 7 listopadaIrlandia odmawia udostępnienia portów
- 29 listopadaNaloty na Liverpool i Southampton
1941
- 10 styczniaProjekt ustawy Lend-Lease w Kongresie
- 24 lutegoAtaki na konwoje OB 288 i OB 290
- 25 lutegoZatopienie krążownika „Armando Diaz”
- 4 marcaRajd na Lofoty
- 11 marcaRoosevelt podpisuje ustawę Lend-Lease
- 13 marcaNalot na Clydebank
- 17 marcaKoniec asów U-Bootów
- 4 kwietniaAtak na konwój SC 26
- 10 kwietniaStany Zjednoczone biorą w opiekę Grenlandię
- 16 kwietniaNalot na Belfast
- 1 majaMajowy Blitz w Liverpoolu
- 9 majaZdobycie U-110
- 12 majaNaloty RAF na Hamburg i Berlin
- 18 majaOperacja Rheinübung
- 21 majaZatopienie „Robin Moor”
- 24 majaZatopienie HMS Hood
- 27 majaZatopienie Bismarcka
- 14 czerwcaUSA zamrażają aktywa państw Osi
- 7 lipcaAmerykanie na Islandii
- 25 sierpniaInwazja na Iran
- 27 sierpniaZdobycie U-570
- 4 wrześniaIncydent z USS Greer
- 11 wrześniaRozkaz strzelania bez ostrzeżenia
- 17 październikaStorpedowanie USS Kearny
- 30 październikaLend-Lease dla ZSRR
- 31 październikaZatopienie USS Reuben James
- 1 listopadaStraż Przybrzeżna pod rozkazami marynarki
- 13 listopadaZatopienie Ark Royal
- 19 listopadaHMAS Sydney i Kormoran
- 23 listopadaAmerykanie w Surinamie
- 25 listopadaZatopienie HMS Barham
- 1 grudniaPowstanie Civil Air Patrol
- 11 grudniaNiemcy i Włochy wypowiadają wojnę USA
- 12 grudniaPrzejęcie „Normandie”
- 19 grudniaAtak żywych torped na Aleksandrię
- 24 grudniaWolni Francuzi na Saint-Pierre i Miquelon
1942
- 7 styczniaMalta pod nalotami w styczniu 1942
- 11 styczniaStorpedowanie USS Saratoga
- 13 styczniaOperacja Paukenschlag
- 28 styczniaBrazylia zrywa stosunki z państwami Osi
- 10 lutegoPożar „Normandie”
- 11 lutegoOperacja Cerberus
- 22 marcaDruga bitwa pod Syrtą
- 26 marcaGwiazda na drzwiach żydowskich mieszkań
- 28 marcaRajd na Saint-Nazaire
- 1 kwietniaBucket Brigade
- 5 kwietniaNaloty RAF na Kolonię i Hamburg
- 8 kwietniaKoniec Zespołu K
- 14 kwietniaZatopienie U-85
- 9 majaOperacja Bowery
- 12 majaPoczątek bitwy o Zatokę Świętego Wawrzyńca
- 22 majaMeksyk wypowiada wojnę państwom Osi
- 30 majaNalot tysiąca bombowców na Kolonię
- 14 czerwcaOperacja Vigorous
- 25 czerwcaNalot tysiąca bombowców na Bremę
- 27 czerwcaKonwój PQ 17 wypływa z Islandii
- 19 lipcaWycofanie U-Bootów spod wybrzeży USA
- 8 sierpniaEgzekucja sabotażystów z operacji Pastorius
- 10 sierpniaOperacja Pedestal
- 11 sierpniaZatopienie HMS Eagle
- 15 sierpniaOhio dociera na Maltę
- 22 sierpniaBrazylia wypowiada wojnę Niemcom i Włochom
- 12 wrześniaZatopienie Laconii
- 14 wrześniaKonwoje PQ 18 i ON 127
- 6 październikaSpór o nalot dzienny i nocny
- 14 październikaZatopienie Caribou
- 24 październikaWypłynięcie konwojów operacji Torch
- 8 listopadaLądowanie w Afryce Północnej
- 8 listopadaOperacja Torch
- 18 listopadaNaloty RAF w listopadzie 1942
- 30 listopadaWolni Francuzi na Reunionie
- 31 grudniaBitwa na Morzu Barentsa
- 31 grudniaBilans roku 1942
1943
- 14 styczniaKonferencja w Casablance
- 16 styczniaNaloty RAF na Berlin w styczniu 1943
- 27 styczniaPierwszy amerykański nalot na Niemcy
- 9 lutegoNaloty bombowe w lutym 1943
- 9 marcaOperacja Creek w Goa
- 17 marcaBitwa o konwoje HX 229 i SC 122
- 7 kwietniaBoliwia wypowiada wojnę państwom Osi
- 28 kwietniaZamykanie luki nad Atlantykiem
- 12 majaKonferencja Trident
- 24 majaCzarny maj
- 13 czerwcaNalot na Kilonię i Bremę
- 24 lipcaOperacja Gomora
- 17 sierpniaNalot na Schweinfurt i Ratyzbonę
- 17 sierpniaPorozumienie azorskie
- 26 wrześniaNiemieckie naloty na Leros
- 28 listopadaKonferencja teherańska
- 26 grudniaZatopienie „Scharnhorsta”
1944