Łukasz
Autor
(1129)1944
styczeń
luty
- 14
- Desant pod Mereküla14 lutego 1944 radziecka piechota morska wylądowała pod Mereküla za frontem nad Narwą, a przez jezioro Pejpus przeszedł pułk strzelców. Obie akcje rozbito.
- Kwatera SHAEF i plan „Overlord”12 lutego 1944 alianccy szefowie sztabów dali Eisenhowerowi dyrektywę inwazji Europy; 13–14 lutego formalnie powstała jego kwatera SHAEF.
- 16
- Operacja „Fischfang”16 lutego 1944 niemiecka 14 Armia uderzyła szosą z Albano na przyczółek pod Anzio. Po pięciu dniach walk alianci utrzymali pozycje, a natarcie się załamało.
- Fińskie sondowanie pokoju16 lutego 1944 Juho Kusti Paasikivi spotkał się w Sztokholmie z Aleksandrą Kołłontaj, by poznać radzieckie warunki pokoju. Rozejmu wtedy nie podpisano.
- 18
- Zatopienie HMS Penelope18 lutego 1944 U-410 storpedował na zachód od Neapolu krążownik „Penelope”, wracający pod Anzio. Zginęło 417 ludzi, ocalało 206.
- Kluczowe wydarzenieOperacja „Hailstone” – nalot na Truk17–18 lutego 1944 lotniskowce Mitschera rozbiły bazę Truk, niszcząc dziesiątki statków i ponad 250 samolotów. Flota japońska zdążyła odejść, a Truk ominięto.
- 26
- Kluczowe wydarzenieWielki TydzieńOd 20 do 25 lutego 1944 bombowce USA i RAF uderzały w niemiecki przemysł lotniczy. Luftwaffe straciła setki myśliwców i pilotów, których nie umiała zastąpić.
- Naloty na HelsinkiW nocy z 26 na 27 lutego 1944 radzieckie lotnictwo po raz trzeci w tym miesiącu zbombardowało Helsinki. Obrona i pozorne pożary uchroniły większość miasta.
marzec
- 15
- Trzecia bitwa o Monte Cassino15 marca 1944 bombowce zrównały z ziemią miasto Cassino, a Korpus Nowozelandzki ruszył do szturmu. Do 23 marca spadochroniarze utrzymali ruiny i klasztor.
- Zdobycie Manus15 marca 1944 amerykańska kawaleria wylądowała na Manusie. 18 marca padło Lorengau, a zatoka Seeadler stała się jedną z największych baz floty na Pacyfiku.
- 19
- Kluczowe wydarzenieNiemcy zajmują Węgry19 marca 1944 Wehrmacht zajął Węgry w ramach operacji „Margarethe”. Horthy pozostał regentem, a realną władzę przejęli Veesenmayer i SS.
- Partyzanci jugosłowiańscy pod TriestemWiosną 1944 słoweńscy partyzanci walczyli na Krasie u bram Triestu, ale atak na samo miasto 19 marca 1944 nie jest potwierdzony – Niemcy trzymali je do 1945.
kwiecień
- 21
- Drugi rząd BadogliaW kwietniu 1944 Badoglio podał się do dymisji i utworzył w Salerno rząd jedności narodowej z partiami antyfaszystowskimi, w tym z komunistami Togliattiego.
- Nalot na La ChapelleW nocy z 20 na 21 kwietnia 1944 RAF zbombardował węzeł kolejowy La Chapelle na północy Paryża. Zginęło ok. 640–670 cywilów – najwięcej w nalocie na Paryż.
maj
- 18
- Kluczowe wydarzenieZdobycie Monte Cassino18 maja 1944 patrol 12 Pułku Ułanów Podolskich wszedł do ruin opactwa, opuszczonych nocą przez Niemców. Bitwa o Monte Cassino dobiegła końca.
- Lotnisko w Myitkyinie17 maja 1944 Maruderzy Merrilla i chiński 150 Pułk zajęli z zaskoczenia lotnisko pod Myitkyiną. Miasto miało się bronić jeszcze przez prawie trzy miesiące.
czerwiec
- 04
- Odroczenie inwazji4 czerwca 1944 Eisenhower z powodu sztormowej prognozy przesunął inwazję w Normandii o dobę. Konwoje zawrócono, a 5 czerwca zapadła decyzja ostateczna.
- Zdobycie U-5054 czerwca 1944 amerykańska grupa z lotniskowcem „Guadalcanal” zmusiła U-505 do wynurzenia u brzegów Afryki. Abordażyści zdobyli okręt, Enigmę i szyfry.
- 22
- Kluczowe wydarzeniePoczątek operacji „Bagration”22 czerwca 1944, w trzecią rocznicę ataku Niemiec na ZSRR, cztery fronty radzieckie rozpoczęły na Białorusi ofensywę przeciw Grupie Armii „Środek”.
- Koniec oblężenia Imphalu22 czerwca 1944 czołówki brytyjskiej 2 Dywizji z Kohimy i indyjskiej 5 Dywizji z Imphalu spotkały się przy 109 mili. Oblężenie Imphalu dobiegło końca.
lipiec
- 03
- Bitwa w żywopłotach3 lipca 1944 1 Armia USA ruszyła przez normandzkie żywopłoty na La Haye-du-Puits i Saint-Lô. Każdy kilometr kosztował ją setki zabitych i rannych.
- Zdobycie Sieny3 lipca 1944 żołnierze 3 Algierskiej Dywizji Piechoty z Francuskiego Korpusu Ekspedycyjnego weszli do Sieny, opuszczonej nocą przez Niemców.
- 24
- Lądowanie na Tinianie24 lipca 1944 piechota morska USA wylądowała na wąskich plażach północnego Tinianu, zmyliwszy obrońców pozorowanym desantem pod miastem Tinian.
- Kluczowe wydarzenieOperacja „Cobra”24 lipca 1944 bomby pierwszego nalotu operacji „Cobra” spadły pod Saint-Lô na Amerykanów. 25 lipca 1 Armia uderzyła, 28 lipca zajęła Coutances.
- Kluczowe wydarzenieWyzwolenie MajdankaW dniach walk o Lublin żołnierze radzieccy weszli do opuszczonego obozu na Majdanku. Komory gazowe i krematorium pozostały niemal nietknięte.
sierpień
- 06
- Czarna niedziela w Krakowie6 sierpnia 1944 Niemcy przeprowadzili w Krakowie największą łapankę okupacji. Około 6–8 tys. mężczyzn trafiło jako zakładnicy do obozu w Płaszowie.
- Zbrodnia w Baligrodzie6 sierpnia 1944 sotnia UPA „Burłaki” napadła na Baligród w Bieszczadach i zamordowała kilkudziesięciu polskich mężczyzn. Pomnik ofiar wymienia 42 nazwiska.
wrzesień
- 04
- Zawieszenie broni między Finlandią a ZSRR4 września 1944 rano Finowie przerwali ogień na całym froncie. Armia Czerwona strzelała jeszcze dobę, do 5 września, a delegacja fińska ruszyła do Moskwy.
- Koniec operacji „Outward”4 września 1944 z Anglii wystartowały ostatnie balony operacji Outward. W ciągu dwóch i pół roku Brytyjczycy wypuścili nad Europę 99 142 balony.
- 05
- Powstanie po upadku StarówkiNa początku września 1944 Warszawa walczyła dalej po utracie Starego Miasta. 5–6 września padło Powiśle, a w głodującym Śródmieściu zaczęto mówić o kapitulacji.
- Konwencja celna Beneluksu5 września 1944 roku w Londynie rządy emigracyjne Belgii, Holandii i Luksemburga podpisały konwencję celną, która dała początek Beneluksowi.
- 08
- Wyzwolenie Ostendy8 września 1944 kanadyjskie samochody pancerne wjechały do Ostendy, opuszczonej przez Niemców bez walki. 9 września miasto zajęła piechota kanadyjska.
- Kluczowe wydarzeniePierwsze rakiety V-28 września 1944 Niemcy użyli bojowo rakiet V-2. Pierwsza spadła pod Paryżem, wieczorem dwie trafiły w Anglię – w Chiswick zginęły trzy osoby.
- 15
- Kluczowe wydarzenieLądowanie na Peleliu15 września 1944 1 Dywizja Piechoty Morskiej USA wylądowała na Peleliu w archipelagu Palau. Walki z obrońcami ukrytymi w jaskiniach trwały dwa i pół miesiąca.
- Początek wojny lapońskiej15 września 1944 minął termin wyjścia Niemców z Finlandii, a Kriegsmarine uderzyła na fińską wyspę Suursaari. Dawni sojusznicy stanęli przeciw sobie.
- 17
- Walki w San Marino17–20 września 1944 4 Indyjska Dywizja Piechoty wyparła Niemców z neutralnego San Marino. 21 września republika miała wypowiedzieć wojnę Niemcom.
- Strajk kolejarzy holenderskichWe wrześniu 1944 na wezwanie rządu w Londynie stanęło ok. 30 tys. holenderskich kolejarzy. Niemiecka blokada żywności otworzyła drogę do głodowej zimy.
- 21
- Zdobycie Rimini21 września 1944 grecka brygada górska i Kanadyjczycy z 8 Armii weszli do zrujnowanego Rimini. Linia Gotów nad Adriatykiem pękła, ale nadeszły deszcze.
- Książę Karol regentem Belgii21 września 1944 roku książę Karol, brat wywiezionego przez Niemców Leopolda III, złożył przysięgę jako regent Belgii. Spór o króla dopiero się zaczynał.
październik
- 02
- Natarcie na Akwizgran2 października 1944 amerykański XIX Korpus uderzył na Wał Zachodni nad rzeką Wurm na północ od Akwizgranu, zaczynając manewr okrążenia miasta.
- Alianci na Krecie i PeloponezieJesienią 1944 Brytyjczycy weszli do Patras i Koryntu, a Niemcy na Krecie skupili się wokół Chanii, gdzie wytrwali do maja 1945.
- 12
- Naloty na Formozę12–16 października 1944 lotniskowce Halseya rozbiły lotnictwo japońskie nad Formozą. Tokio ogłosiło zatopienie 11 lotniskowców – w rzeczywistości żadnego.
- XXIII Korpus w EuropieJesienią 1944 do Europy dotarł sztab amerykańskiego XXIII Korpusu, utworzonego w styczniu 1944. Walczyć nie zdążył – w 1945 roku okupował Nadrenię.
- 23
- Uznanie rządu de Gaulle’a23 października 1944 USA, Wielka Brytania, ZSRR i Kanada formalnie uznały władze de Gaulle’a za Rząd Tymczasowy Republiki Francuskiej.
- B-29 na MarianachJesienią 1944 na Saipan przylatywały bombowce B-29 do nalotów na Japonię. Pierwszy wylądował 12 X, pierwszy nalot na Tokio – 24 XI. Tinian ruszył w 1945.
listopad
- 05
- Nalot na Singapur5 listopada 1944 B-29 z Indii zbombardowały bazę morską w Singapurze i na trzy miesiące unieruchomiły wielki suchy dok. Był to pierwszy z serii nalotów.
- Kamikaze atakują lotniskowce5 listopada 1944 kamikaze trafił „Lexington” u brzegów Luzonu. 25 listopada samobójcze samoloty uderzyły w „Intrepid”, „Essex”, „Cabot” i „Hancock”.
grudzień
- 24
- Kontrofensywa w Ardenach24 grudnia 1944 VII Korpus Collinsa postanowił uderzyć na czołówkę niemieckiej 2 Dywizji Pancernej pod Celles. Od 22 grudnia na Bastogne nacierał już Patton.
- V-1 nad ManchesteremW Wigilię 1944 Heinkle znad Morza Północnego odpaliły na Manchester 45 pocisków V-1. Zginęło ponad 40 osób, najwięcej w Oldham.