III Rzesza
Luftwaffe
Lotnictwo wojskowe III Rzeszy, budowane potajemnie wbrew traktatowi wersalskiemu i ujawnione w 1935 roku. Dowodził nim Hermann Göring. Bombardowało Polskę od 1 września 1939 roku, potem Wielką Brytanię.
Traktat wersalski zakazał Niemcom lotnictwa wojskowego, ale Reichswehra szkoliła pilotów w tajemnicy, m.in. w Lipiecku w ZSRR. W 1933 roku całe lotnictwo podporządkowano Ministerstwu Lotnictwa Rzeszy Hermanna Göringa; 15 maja 1933 roku uważa się za datę narodzin Luftwaffe. Jej istnienie Niemcy ujawnili w marcu 1935 roku, a w Hiszpanii Legion Condor wypróbował nowe samoloty i taktykę.
Wojnę Luftwaffe zaczęła nalotem na Wieluń 1 września 1939 roku. W Polsce i we Francji szybko zdobywała panowanie w powietrzu, ale przegrała bitwę o Anglię i nie złamała Brytyjczyków w czasie Blitzu. Od 1943 roku, wyczerpana na froncie wschodnim i w obronie Rzeszy przed nalotami alianckimi, traciła przewagę. Przez jej szeregi przeszło ponad 3 miliony ludzi; rozwiązano ją w 1946 roku.
Źródła
W kronice
(423)423 teksty używają tego pojęcia.
1936
1939
- 27 styczniaPlan Z
- 15 marcaNiemcy zajmują Czechy
- 31 majaNiemiecko-duński pakt o nieagresji
- 15 sierpniaKatastrofa pod Neuhammer
- 31 sierpniaProwokacja gliwicka
- 1 wrześniaNiemcy napadają na Polskę
- 1 wrześniaBombardowanie Wielunia
- 1 wrześniaPrzemówienie Hitlera w Reichstagu
- 1 wrześniaWielka Brytania przygotowuje się do wojny
- 1 wrześniaWielka Brytania i Francja żądają wycofania wojsk z Polski
- 1 wrześniaApel Roosevelta o oszczędzanie ludności cywilnej
- 1 wrześniaBitwa pod Mławą
- 1 wrześniaKampania wrześniowa
- 1 wrześniaObrona Helu
- 3 wrześniaWielka Brytania i Francja wypowiadają wojnę Niemcom
- 4 wrześniaPierwsze naloty RAF
- 5 wrześniaIrak, Egipt i Arabia Saudyjska zrywają stosunki z Niemcami
- 6 wrześniaBratobójczy ogień w pierwszych dniach wojny
- 7 wrześniaPoczątek ofensywy w Saarze
- 7 wrześniaOfensywa w Saarze
- 8 wrześniaObrona Warszawy (1939)
- 9 wrześniaBitwa nad Bzurą
- 10 wrześniaBombardowania Warszawy
- 15 wrześniaOkrążenie Warszawy
- 26 wrześniaPierwszy niemiecki samolot zestrzelony przez Brytyjczyków
- 27 wrześniaDziwna wojna
- 28 wrześniaKapitulacja Warszawy
- 4 październikaFrancuzi wycofują się z Saary
- 6 październikaHitler proponuje pokój
- 9 październikaDyrektywa Fall Gelb
- 14 październikaZatopienie HMS Royal Oak
- 16 październikaPierwsze naloty Luftwaffe na Wielką Brytanię
- 31 październikaPlan Mansteina
- 5 listopadaRaport z Oslo
- 21 listopadaMina magnetyczna uszkadza HMS Belfast
- 22 listopadaMina z Shoeburyness
- 18 grudniaBitwa powietrzna nad Zatoką Helgolandzką
1940
- 10 styczniaIncydent w Mechelen
- 27 styczniaHitler nakazuje przygotować inwazję na Norwegię
- 21 lutegoFalkenhorst dowódcą operacji Weserübung
- 1 marcaDyrektywa w sprawie operacji Weserübung
- 16 marcaNalot na Scapa Flow i pierwsza ofiara cywilna
- 9 kwietniaNiemcy zajmują Danię
- 9 kwietniaZatopienie Blüchera w cieśninie Drøbak
- 9 kwietniaBitwa o Narwik
- 9 kwietniaKampania norweska
- 10 kwietniaKról Haakon odrzuca żądania Niemiec
- 10 kwietniaZatopienie Königsberga
- 14 kwietniaAlianci lądują w Namsos
- 16 kwietniaWalki o Trondheim
- 27 kwietniaAlianci wycofują się ze środkowej Norwegii
- 10 majaNiemcy atakują na Zachodzie
- 10 majaBitwa o Hagę
- 10 majaKampania belgijska
- 10 majaKampania francuska
- 10 majaKampania holenderska
- 12 majaBitwa pod Sedanem (1940)
- 13 majaKrólowa Wilhelmina w Londynie
- 13 majaPrzełamanie pod Sedanem
- 13 majaBitwy o Grebbeberg i Afsluitdijk
- 14 majaBombardowanie Rotterdamu
- 15 majaRAF rozpoczyna bombardowania Zagłębia Ruhry
- 20 majaNiemcy docierają do kanału La Manche
- 24 majaAlianci postanawiają opuścić Norwegię
- 24 majaRozkaz zatrzymania pod Dunkierką
- 26 majaOperacja Dynamo
- 26 majaBitwa o Dunkierkę
- 28 majaKapitulacja Belgii
- 3 czerwcaOperacja Paula
- 4 czerwca„Będziemy walczyć na plażach”
- 4 czerwcaKoniec ewakuacji z Dunkierki
- 10 czerwcaRząd francuski opuszcza Paryż
- 11 czerwcaPoczątek oblężenia Malty
- 11 czerwcaOblężenie Malty
- 14 czerwcaNiemcy zajmują Paryż
- 30 czerwcaNiemcy zajmują Wyspy Normandzkie
- 10 lipcaPoczątek bitwy o Anglię
- 10 lipcaBitwa o Anglię
- 12 lipcaNaloty na Walię i Szkocję
- 16 lipcaDyrektywa nr 16: operacja „Lew Morski”
- 1 sierpniaDyrektywa nr 17
- 1 sierpniaOperacja „Hurry”
- 13 sierpniaAdlertag
- 15 sierpniaCzarny czwartek
- 16 sierpniaProjekt umowy „niszczyciele za bazy”
- 17 sierpniaNiemiecka blokada Wysp Brytyjskich
- 18 sierpniaNajcięższy dzień
- 20 sierpnia„Nigdy tak wielu nie zawdzięczało tak wiele tak nielicznym”
- 22 sierpniaNiemiecka artyleria ostrzeliwuje Dover
- 25 sierpniaPierwszy nalot RAF na Berlin
- 31 sierpniaAtaki na lotniska RAF
- 2 wrześniaUmowa „niszczyciele za bazy”
- 7 wrześniaPoczątek Blitzu
- 7 wrześniaBlitz
- 10 wrześniaCorpo Aereo Italiano
- 15 wrześniaDzień Bitwy o Anglię
- 17 wrześniaHitler odkłada operację „Lew Morski”
- 24 wrześniaWielki nalot RAF na Berlin
- 4 październikaSpotkanie na przełęczy Brenner (październik 1940)
- 7 październikaNiemiecka misja wojskowa w Rumunii
- 12 październikaInwazja na Wielką Brytanię odłożona do wiosny
- 14 październikaKatastrofa na stacji Balham
- 15 październikaMussolini postanawia zaatakować Grecję
- 24 październikaCorpo Aereo Italiano nad Anglią
- 25 październikaNaloty RAF na Berlin i Hamburg
- 9 listopadaŚmierć Neville'a Chamberlaina
- 11 listopadaAtak na Tarent
- 12 listopadaMołotow w Berlinie
- 14 listopadaNalot na Coventry
- 21 listopadaBelgia wypowiada wojnę Włochom
- 29 listopadaNaloty na Liverpool i Southampton
- 8 grudniaFranco odmawia przystąpienia do wojny
- 9 grudniaOperacja „Compass”
- 16 grudniaNalot na Mannheim
- 18 grudniaDyrektywa nr 21: plan „Barbarossa”
- 22 grudniaNalot na Manchester
- 28 grudniaWłochy proszą Niemcy o pomoc
- 29 grudniaDrugi wielki pożar Londynu
1941
- 2 styczniaNiemieckie bomby na Irlandię
- 3 styczniaNaloty RAF na Bremę i Kanał Kiloński
- 10 styczniaProjekt ustawy Lend-Lease w Kongresie
- 10 styczniaAtak na HMS Illustrious
- 11 styczniaKatastrofa na stacji Bank
- 19 styczniaSpotkanie Hitlera i Mussoliniego w Berghofie
- 21 styczniaZdobycie Tobruku
- 10 lutegoMalta pod bombami
- 10 lutegoDarlan następcą Pétaina
- 14 lutegoRommel w Trypolisie
- 19 lutegoTrzy noce bombardowania Swansea
- 21 lutegoNiemcy nad Dunajem
- 24 lutegoAtaki na konwoje OB 288 i OB 290
- 1 marcaBułgaria przystępuje do paktu trzech
- 4 marcaRajd na Lofoty
- 13 marcaNalot na Clydebank
- 19 marcaNalot na Londyn 19 marca
- 26 marcaAtak na zatokę Suda
- 27 marcaZamach stanu w Jugosławii
- 28 marcaBitwa u przylądka Matapan
- 3 kwietniaRommel zajmuje Bengazi
- 6 kwietniaNiemcy atakują Jugosławię
- 6 kwietniaNiemcy atakują Grecję
- 6 kwietniaInwazja na Jugosławię
- 6 kwietniaNiemiecka inwazja na Grecję
- 16 kwietniaNalot na Belfast
- 18 kwietniaSamobójstwo Aleksandrosa Korizisa
- 19 kwietniaNalot na Londyn 19 kwietnia
- 21 kwietniaKapitulacja armii Epiru
- 24 kwietniaEwakuacja z Grecji
- 27 kwietniaNiemcy zajmują Ateny
- 27 kwietniaNowe Hurricane’y dla Malty
- 1 majaMajowy Blitz w Liverpoolu
- 2 majaPoczątek wojny brytyjsko-irackiej
- 2 majaWojna brytyjsko-iracka
- 9 majaZdobycie U-110
- 10 majaLot Rudolfa Heßa
- 10 majaOstatnia noc Blitzu
- 12 majaNaloty RAF na Hamburg i Berlin
- 12 majaZSRR uznaje rząd Raszida Alego
- 13 majaFliegerführer Irak w Mosulu
- 14 majaRAF przeciw lotniskom Vichy w Syrii
- 17 majaBitwa o Al-Falludżę
- 18 majaOperacja Rheinübung
- 20 majaDesant na Kretę
- 20 majaBitwa o Kretę
- 23 majaDyrektywa nr 30
- 24 majaZatopienie HMS Hood
- 27 majaZatopienie Bismarcka
- 27 majaStrajk górników w Nord-Pas-de-Calais
- 28 majaEwakuacja z Krety
- 31 majaBombardowanie Dublina
- 2 czerwcaMasakry w Kondomari i Kandanos
- 6 czerwcaOperacja Rocket
- 8 czerwcaOperacja Exporter
- 9 czerwcaMobilizacja w Finlandii
- 15 czerwcaOperacja Battleaxe
- 20 czerwcaPowstanie USAAF
- 22 czerwcaAtak Niemiec na ZSRR
- 22 czerwcaPowstanie czerwcowe na Litwie
- 22 czerwcaBitwa pod Białymstokiem i Mińskiem
- 22 czerwcaOperacja Barbarossa
- 23 czerwcaHitler w Wilczym Szańcu
- 25 czerwcaWojna kontynuacyjna
- 28 czerwcaKocioł pod Białymstokiem i Mińskiem
- 29 czerwcaOperacja Silberfuchs
- 7 lipcaAmerykanie na Islandii
- 7 lipcaBitwa o Kijów (1941)
- 12 lipcaRozejm w Akce
- 17 lipcaOperacja Substance
- 21 lipcaPierwszy nalot na Moskwę
- 7 sierpniaNiemcy nad Zatoką Fińską
- 11 sierpniaMalta w sierpniu 1941
- 20 sierpniaBłękitna Dywizja
- 28 sierpniaUpadek Tallinna
- 8 wrześniaPoczątek oblężenia Leningradu
- 2 październikaOperacja Tajfun
- 5 październikaNiemcy zdobywają wyspy estońskie
- 8 październikaBitwa nad Morzem Azowskim
- 16 październikaPanika w Moskwie
- 21 październikaPrzed operacją Crusader
- 27 październikaManstein na Krymie
- 30 październikaOblężenie Sewastopola (1941–1942)
- 6 listopadaPrzemówienie Stalina z 6 listopada
- 7 listopadaNalot RAF z 7 na 8 listopada
- 9 listopadaBitwa o konwój Duisburg
- 17 listopadaSamobójstwo Ernsta Udeta
- 1 grudniaTysięczny nalot na Maltę
- 3 grudniaPobór kobiet w Wielkiej Brytanii
- 11 grudniaNiemcy i Włochy wypowiadają wojnę USA
- 17 grudniaDrugi szturm Sewastopola
- 19 grudniaAtak żywych torped na Aleksandrię
- 26 grudniaWalki na Półwyspie Kerczeńskim (1941–1942)
- 27 grudniaRajd na Vågsøy
1942
- 7 styczniaMalta pod nalotami w styczniu 1942
- 8 styczniaOperacja rżewsko-wiaziemska (1942)
- 21 styczniaDruga ofensywa Rommla
- 11 lutegoOperacja Cerberus
- 21 lutegoAmerykańskie lotnictwo w Wielkiej Brytanii
- 1 marcaOfensywa Frontu Krymskiego
- 7 marcaPierwsze Spitfire’y nad Maltą
- 20 marcaOperacja Outward
- 22 marcaDruga bitwa pod Syrtą
- 28 marcaNalot na Lubekę
- 5 kwietniaDyrektywa nr 41
- 15 kwietniaKrzyż Jerzego dla Malty
- 23 kwietniaNaloty Baedekera
- 24 kwietniaNaloty RAF na Rostock
- 27 kwietniaProjekt Amerikabomber
- 4 majaDrugi nalot na Exeter
- 8 majaOperacja Trappenjagd
- 9 majaOperacja Bowery
- 12 majaOfensywa pod Charkowem
- 12 majaDruga bitwa o Charków
- 18 majaKontrofensywa Kleista
- 21 majaOdłożenie operacji Herkules
- 23 majaKocioł pod Barwienkowem
- 26 majaBitwa pod Gazalą
- 30 majaNalot tysiąca bombowców na Kolonię
- 10 czerwcaObrona Bir Hakeim
- 12 czerwcaTrzeci szturm Sewastopola
- 27 czerwcaKonwój PQ 17 wypływa z Islandii
- 28 czerwcaPoczątek operacji Blau
- 28 czerwcaOperacja Blau
- 1 lipcaPierwsza bitwa pod El Alamein
- 4 lipcaPierwsze misje USAAF w Europie
- 12 lipcaUtworzenie Frontu Stalingradzkiego
- 12 lipcaBalon operacji Outward nad Böhlen
- 18 lipcaPierwszy lot odrzutowy Me 262
- 1 sierpniaWalki w wielkim łuku Donu
- 10 sierpniaOperacja Pedestal
- 11 sierpniaZatopienie HMS Eagle
- 15 sierpniaOhio dociera na Maltę
- 17 sierpniaPierwszy nalot B-17 na Rouen
- 19 sierpniaRajd na Dieppe
- 23 sierpniaNalot na Stalingrad
- 23 sierpniaBitwa stalingradzka
- 27 sierpniaŻukow zastępcą Naczelnego Wodza
- 30 sierpniaPoczątek bitwy pod Alam Halfa
- 30 sierpniaBitwa pod Alam Halfa
- 3 wrześniaPoczątek walk o Stalingrad
- 10 wrześniaNalot na Düsseldorf
- 13 wrześniaCzujkow dowódcą 62 Armii
- 14 wrześniaKonwoje PQ 18 i ON 127
- 18 wrześniaWalki o elewator zbożowy w Stalingradzie
- 30 wrześniaPrzemówienie Hitlera w Sportpalast
- 3 październikaPierwszy udany start rakiety A4
- 6 październikaSpór o nalot dzienny i nocny
- 12 październikaWalki w dzielnicy fabrycznej Stalingradu
- 5 listopadaNiemcy pod Ordżonikidze
- 8 listopadaLądowanie w Afryce Północnej
- 11 listopadaKonwój Stoneage
- 17 listopadaKampania tunezyjska
- 19 listopadaPoczątek operacji „Uran”
- 19 listopadaOperacja „Uran”
- 22 listopadaOkrążenie 6 Armii pod Stalingradem
- 2 grudniaBitwa pod Tebourbą
- 12 grudniaOperacja „Zimowa Burza”
- 13 grudniaMost powietrzny do Stalingradu
- 31 grudniaBilans roku 1942
1943
- 10 styczniaOperacja „Pierścień”
- 18 styczniaPrzełamanie blokady Leningradu
- 27 styczniaPierwszy amerykański nalot na Niemcy
- 31 styczniaKapitulacja Paulusa
- 2 lutegoKoniec bitwy stalingradzkiej
- 18 lutegoPrzemówienie Goebbelsa o wojnie totalnej
- 22 lutegoEgzekucja rodzeństwa Scholl
- 1 marcaGuderian generalnym inspektorem wojsk pancernych
- 5 marcaPoczątek bitwy o Zagłębie Ruhry
- 18 kwietniaMasakra w Niedzielę Palmową
- 22 majaNaloty na Sycylię i Sardynię
- 13 czerwcaNalot na Kilonię i Bremę
- 5 lipcaPoczątek bitwy na łuku kurskim
- 5 lipcaBitwa na łuku kurskim
- 7 lipcaDornberger i von Braun u Hitlera
- 10 lipcaLądowanie na Sycylii
- 10 lipcaInwazja na Sycylię
- 12 lipcaBitwa pod Prochorowką
- 19 lipcaPierwsze bombardowanie Rzymu
- 24 lipcaOperacja Gomora
- 1 sierpniaOperacja Tidal Wave
- 17 sierpniaNalot na Schweinfurt i Ratyzbonę
- 17 sierpniaOperacja Hydra
- 8 wrześniaOperacja Achse
- 8 wrześniaKampania dodekaneska
- 9 wrześniaLądowanie pod Salerno
- 9 wrześniaBitwa pod Salerno
- 10 wrześniaKapitulacja floty włoskiej
- 12 wrześniaUwolnienie Mussoliniego
- 16 wrześniaPoczątek kampanii dodekaneskiej
- 16 wrześniaKryzys pod Salerno
- 19 wrześniaNiemcy opuszczają Sardynię i Korsykę
- 26 wrześniaNiemieckie naloty na Leros
- 27 wrześniaNiemcy zajmują Korfu
- 3 październikaNiemcy zdobywają Kos
- 14 październikaCzarny czwartek nad Schweinfurtem
- 12 listopadaBitwa o Leros
- 18 listopadaPoczątek bitwy powietrznej o Berlin
- 2 grudniaNalot na Bari
- 13 grudniaZbrodnia w Kalawricie
- 26 grudniaZatopienie „Scharnhorsta”
1944
- 19 styczniaOfensywa leningradzko-nowogrodzka
- 20 styczniaNalot na Berlin 20 stycznia
- 22 styczniaLądowanie pod Anzio
- 24 styczniaBitwa pod Korsuniem
- 28 styczniaKocioł pod Korsuniem
- 15 lutegoOfensywa pod Narwą
- 16 lutegoOperacja „Fischfang”
- 18 lutegoZatopienie HMS Penelope
- 26 lutegoWielki Tydzień
- 17 marcaNalot na Wiedeń
- 22 marcaNaloty na Frankfurt
- 24 marcaZbrodnia w Grotach Ardeatyńskich
- 3 kwietniaNaloty na Budapeszt i Bukareszt
- 5 kwietniaPierwsze naloty na Ploeszti z Włoch
- 6 majaBombardowania przed inwazją
- 2 czerwcaOperacja Frantic
- 5 czerwcaNoc przed inwazją
- 6 czerwcaD-Day: lądowanie w Normandii
- 6 czerwcaBitwa o Normandię
- 13 czerwcaPierwsze pociski V-1
- 2 lipcaLatające bomby nad Londynem
- 7 lipcaOperacja „Ostra Brama”
- 9 lipcaZdobycie Caen
- 13 lipcaZdobycie Wilna
- 17 lipcaRommel ranny
- 20 lipcaZamach 20 lipca
- 26 lipcaPierwsze odrzutowce w walce
- 1 sierpniaPowstanie Warszawskie
- 4 sierpniaWyzwolenie Rennes
- 15 sierpniaOperacja „Dragoon”
- 20 sierpniaLotnicy alianccy w Buchenwaldzie
- 20 sierpniaOperacja jasko-kiszyniowska
- 23 sierpniaPrzewrót w Rumunii
- 25 sierpniaWyzwolenie Paryża
- 26 sierpniaDefilada na Polach Elizejskich
- 28 sierpniaKapitulacja Tulonu i Marsylii
- 31 sierpniaArmia Czerwona w Bukareszcie
- 4 wrześniaKoniec operacji „Outward”
- 5 wrześniaPowstanie po upadku Starówki
- 6 wrześniaOd zaciemnienia do półmroku
- 11 wrześniaBitwa powietrzna nad Rudawami
- 17 wrześniaOperacja „Market Garden”
- 19 wrześniaBitwa w lesie Hürtgen
- 3 październikaZajęcie Hiumy
- 20 październikaWyzwolenie Belgradu
- 12 listopadaZatopienie „Tirpitza”
- 25 listopadaZajęcie Saremy
- 3 grudniaRozwiązanie Home Guard
- 16 grudniaOfensywa w Ardenach
- 22 grudnia„Nuts!”
- 23 grudniaPogodne niebo nad Ardenami
- 24 grudniaKontrofensywa w Ardenach
- 24 grudniaV-1 nad Manchesterem
- 26 grudniaOdsiecz Bastogne
- 29 grudniaPoczątek oblężenia Budapesztu
- 31 grudniaOperacja Nordwind
1945
- 1 styczniaOperacja Bodenplatte
- 1 styczniaMasakra w Chenogne
- 3 styczniaNatarcie na Houffalize
- 14 styczniaOperacja „Blackcock”
- 19 styczniaRozkaz Hitlera z 19 stycznia
- 31 styczniaPrzyczółek nad Odrą
- 3 lutegoNalot na Berlin 3 lutego 1945
- 13 lutegoBombardowanie Drezna
- 13 lutegoPoczątek oblężenia Wrocławia
- 13 lutegoOblężenie Wrocławia
- 14 lutegoBombardowanie Pragi
- 22 lutegoOperacja Clarion
- 23 lutegoTurcja wypowiada wojnę Niemcom
- 6 marcaPoczątek operacji Frühlingserwachen
- 6 marcaOperacja Frühlingserwachen
- 7 marcaMost w Remagen
- 22 marcaPrzeprawa pod Oppenheim
- 24 marcaOperacja Varsity
- 1 kwietniaKocioł Ruhry
- 2 kwietniaOkrążenie Zagłębia Ruhry
- 9 kwietniaZdobycie Królewca
- 9 kwietniaNalot na Kilonię
- 13 kwietniaMasakra w Gardelegen
- 16 kwietniaPoczątek operacji berlińskiej
- 16 kwietniaOperacja berlińska
- 22 kwietniaZałamanie Hitlera
- 23 kwietniaTelegram Göringa
- 24 kwietniaOferta Himmlera
- 30 kwietniaSamobójstwo Hitlera
- 1 majaŚmierć Goebbelsów
- 5 majaPowstanie praskie
- 7 majaGöring w niewoli
- 8 majaKapitulacja Kurlandii
- 8 majaKapitulacja w Karlshorst
- 11 czerwcaWyzwolenie Schiermonnikoog